ทุกครั้งที่ท้องฟ้าขมุกขมัวด้วยฝุ่น PM2.5 คำถามมักพุ่งตรงไปที่ “ไร่หมุนเวียน” ของชุมชนบนพื้นที่สูง แต่เมื่อได้ขึ้นไปถึงบ้านแม่ปอคี ขุนแม่เหว่ย อ.ท่าสองยาง จ.ตาก ภาพที่เห็นกลับชวนให้เราทบทวนความเข้าใจเดิม เพราะที่นี่การใช้ไฟไม่ใช่การเผาแบบไร้ทิศทาง แต่อยู่ภายใต้กฎกติกาของชุมชนปกาเกอะญออย่างเคร่งครัด ไม่มีสารเคมี มาพร้อมความมั่นคงทางอาหาร และดูแลผืนป่าไปในเวลาเดียวกัน
ที่น่าสนใจยิ่งกว่านั้นคือ ข้อมูลทางวิชาการชี้ว่าแม้ไร่หมุนเวียนจะปล่อย PM2.5 จริง แต่ผืนไร่เหล่าที่ฟื้นกลับเป็นป่ากลับดูดซับฝุ่นได้มากกว่าที่ปล่อยออกไป จึงเป็นความสมดุลของธรรมชาติ ไม่ใช่ผู้ร้ายอย่างที่มักถูกกล่าวหา เรื่องฝุ่นซับซ้อนเกินกว่าจะชี้นิ้วไปที่ใครคนใดคนหนึ่ง แล้วเราจะเปิดบทสนทนาเรื่องนี้กันใหม่อย่างเป็นธรรมกับทุกฝ่ายได้อย่างไร? ชวนติดตามจากคลิปนี้
เนื้อหาที่เผยแพร่นี้ได้รับการสนับสนุนจากมูลนิธิสื่อประชาธรรม และ IMS ภายใต้โครงการ Amplifying Indigenous Activists Voices and Countering Climate Disinformation
เผยแพร่ครั้งแรกเมื่อ 11 มิถุนายน 2569 ผ่านเพจ Facebook ชุนนี่-Chuny-Journey